تحلیل و بررسی روانشناختی فیلم رستگاری در شاوشنگ

تحلیل فیلم رستگاری در شاوشنگ
18+

تحلیل و بررسی روانشناختی فیلم رستگاری در شاوشنگ

درباره ی فیلم:

کارگردان: فرانک دارابونت

تهیه کننده: نیکی ماروین

نویسنده: فرانک دارابونت

بازیگران: تیم رابینز/ مورگان فریمن/ باب گانتون/ کلنسی براون

محصول: ۱۹۹۴

زبان: انگلیسی

ژانر: درام

این فیلم براساس داستان کوتاهی از استیون کینگ به نام «ریتا هیورث و رستگاری در شاوشنگ» ساخته شده است و در آن رابینز در نقش اندی و فریمن در نقش الیس «رد» بازی می کند.

در مراسم جایزه اسکار سال ۱۹۹۴این فیلم نامزد هفت اسکار شد.

اما موفق به بردن هیچ یک نشد.

رستگاری در شاوشنگ در حال حاضر در فهرست ۲۵۰ فیلم برتر سایت IMDb با امتیاز ۹/۳ و با بیش از ۲۰۰۰۰۰۰ رأی رتبه ی اول را به خود اختصاص داده است.

تحلیل فیلم:

می توانیم این فیلم را، شاهکاری در سینما بدانیم که به زیبایی، مفهوم های مهم و مثبتی مثل دوستی، تلاش، امید ، رستگاری و رسیدن به هدف را، در قالبی خاص و متناقض، یعنی در سیاهی و نا امیدی زندانی بی رحم، به تصویر میکشد.

به نکاتی درباره این فیلم می پردازیم:

۱)معنایابی در شرایط سخت:

این فیلم را میتوان به 2موضوع روانشناسی مرتبط ساخت.

الف) طبق روانشناسی اگزیستانسیالیست که پدیدآورنده آن یالوم است، انسان میتواند برای زندگی کردن معنا بسازد.

در این فیلم اندی را میبینم که برخلاف زندانیان دیگر امیدوار هست اما «رد» به او می گوید: « بذار یه چیزو برات روشن کنم رفیق. امید چیز خطرناکیه. میتونه یه مرد رو دیوونه کنه!»تحلیل فیلم رستگاری در شاوشنگ

ب) همینطور میشود به لوگوتراپی دکتر فرانکل اشاره کرد.

در این دیدگاه، فرانکل بر این باور است که انسان می تواند در سخت ترین شرایط ممکن به جستجوی معنای درونی خویش برای زندگی بپردازد.

کتابی که فرانکل تحت همین عنوان به چاپ رسانده را میتوان کاملا منطبق بر این فیلم دانست.

معنای زندگی هر فرد، به زبان ساده، آن چیز یا شخصی است که بیشترین زمان و هزینه، برای آن صرف می شود.

در این فیلم اندی دوسال اول زندگی خود در زندان را به سختی می گذراند و بعد از آن سعی میکند خود را با شرایط موجود وفق دهد، از فرصت ها استفاده کند، توانایی های خود را به کار گیرد.

اندی در این سال ها به معنای وجودی خود دست می یابد.

امید در این جا مهم ترین انگیزه برای اندی است.

همینطور در مقابل اندی بروکس قرار دارد که معنای زندگی خود را در زندان و کتاب خانه ی آنجا پیداکرده بود.

او با ترک کردن زندان معنای زندگی خود را از دست داد و دلیلی برای ادامه زندگی نیافت.

2_عادت به محیط اطراف در گذر زمان:

این فیلم نشان میدهد ما در طی گذشت زمان به محیط اطراف عادت میکنیم که این عادت منجر به 2نوع دیدگاه میشود:

الف) این عادت منجر به سرسختی در برابر محیط و تلاش برای وفق دادن و درنهایت منجر به رهایی میشود.

برای مثال اندی سعی کرد نزدیک 20سال خود را با شرایط وفق دهد درصورتی که در ذهن خود نقشه رهایی میچید.

ب) در این نوع عادت فرد کاملا به محیط اطراف خو میگیرد به گونه ای که رهایی از آنجا برایش دشوارترین کار ممکن است.

مثل بروکس، بر کس به اندازه ای به زندان وابسته شد که بعد از آزادی نتوانست برای خودش انگیزه ی دیگری دست و پا کند و حتی خواست مرتکب قتل شود و بازگردد به زندان ولی درمقابل این خواسته هم کم آورد و درآخر خودکشی کرد.

3_تاثیر گذاری از محیط اطراف:

این تاثیر را میتوان کاملا در زندانبانان زندان مشاهده کرد.

چهره تاریک و سخت زندان تاثیر منفی خود را بر آنان گذاشته بود.

هرچند اگر این ها قبلا آدم های بسیار خوب و بدون خشونتی بوده اند اما هم اکنون به صورت ناخودآگاه تاثیر منفی را از این محیط گرفته اند.

رئیس زندان و رئیس نگهبانان به قدری روحیه عصبی و خشن گرفته بودند که فقط کافی بود یک صدا از یک زندانی در می آمد. آن ها از خشونت علیه زندانیان لذت میبردند. کمااینکه در همه زندان ها همین گونه است.

یکی از روانشناسان مثبت گرا به نام ریک اسنایدر اعتقاد دارد کسانی که امیدوارانه فکر می کنند به موفقیت های بیشتری میرسند.

از نظر جسمی و روحی از افراد ناامید سالم تر هستند.

طبق نظریه ی اسنایدر تفکر امیدوارانه از ترکییب ۳کلمه به دست می آید:

۱-اهداف:مواجهه با زندگی به شکل هدف گرا

۲-مسیرها:پیدا کردن مسیرهای گوناگون برای رسیدن به اهداف

۳-عاملیت:باور شخص به توانایی خود در ایجاد تغییر و محقق کردن اهداف خود

اندی این ترکیب را به وجود آورد و بر موانع پیروز شد.تحلیل فیلم رستگاری در شاوشنگ

تحلیل شخصیت های فیلم :

در هر جامعه، افرادی بیمار، لذت جو، خشن، بی رحم و… و در مقابل، افرادی مهربان، باهوش، اهل مطالعه، جویای علم، صادق، سخاوت و … وجود دارد، در این زندان نیز چنین افرادی به چشم می خورند.

اندی : فردی خونسرد، زیرک، هیجان طلب، باهوش، درونگرا و خود باور است.

اندی فردی است که احساسات خود را با رفتارش و نه با حرف هایش نشان می دهد.

این ویژگی شخصیتی او موجب فاصله ای او از همسرش و در نهایت خیانت او شد.

زبان عشق اندی و همسرش با یکدیگر متفاوت بود که درنهایت به جدایی انجامید.

اندی برای رسیدن به اهدافش صادقانه میجنگید و برای منافع دیگران اهمیت زیادی قائل بود.

او فردی بود امیدوار به تغییر و از هر راهی با خلاقیت و پشتکار برای تغییر محیط خود استفاده می کرد.

رد: فردی کاملا متفاوت از اندی و تنها دوست صمیمی اندی در آن زندان است.

او فردی مهربان، رک، علاقمند به زندگی منظم و با برنامه ریزی و فراری از هیجان است.

طی تحقیقاتی که در زندان ها انجام شده است محققان به این نتیجه رسیده اند که دو دسته اختلال ضد اجتماعی در جامعه وجود دارد:

الف) شخصیت ضد اجتماعی موفق: این مصداق رییسان زندان ها و افراد عالی رتبه است که توانسته اند به با این ویژگی های شخصیتشان به مقام و رتبه دست پیدا کنند.تحلیل فیلم رستگاری در شاوشنگ

در این فیلم نورتون مصداق بارز چنین افرادی است.

او در معرفی خود میگوید: من به دو چیز اعتقاد دارم. انضباط و کتاب مقدس!

در واقع این فرد در کلام و در ظاهر، خود را پشت این شعار پنهان کرده و دیگران را با این نقاب فریب میدهد و در واقع فردی است که در باطن و در عمل، تمام اعمال و مقاصدش، بر ضد کتاب مقدس و وجدان است!

او برای رسیدن به نیت های پلید و منافع شخصی اش، جان انسان بی گناه را به راحتی میگیرد.

او پس از ورود زندانی های جدید به شاوشنگ، به آن ها میگوید: شما الان متعلق به من هستید!

و شاید این تنها حرفِ واقعی او باشد! او به زندانی ها به چشم برده هایی نگاه میکند که حتی اجازه ی گرفتن حقشان را ندارند و حتی اگر بی گناه در زندان هستند، باید به خاطر سود رسانی به او، در کابوسِ شاوشنگ، تمام عمرشان را تباه کنند.

ب) شخصیت ضد اجتماعی نا موفق: زندانیان مصداق بارز این افراد هستند.تحلیل فیلم رستگاری در شاوشنگ

افردای مانند باگز که دچار انحرافات جنسی شدید هستند و اعمال آن ها، فرا تر از همجنس بازی است.

آن ها به دور از انسانیت و پاکی، به افراد تجاوز میکنند و با خشن ترین اعمال، افراد را مورد آزار جنسی قرار میدهند.

شاید بتوان از یک بُعد، افراد جامعه را در دو دسته تقسیم بندی کرد:

دسته ی اول، افرادی که بدونه هیچ تلاش و جنگیدنی، خودشان را تسلیم اتفاقات و سرنوشت میدانند و حتی اگر بیگناه و نا خواسته در مخمصه ای گرفتار شدند، خودشان را غرق در آن میبینند و به عنوان شخصیت قربانی، تمام زندگی و آنچه که میتوانستند باشند را فراموش میکنند و منفعلانه، شرایط نامساعد را میپذیرند.

اشخاصی مانند (رد) امید و تلاش برای نجات و رهایی را ترسناک و ویرانگر میبینند و آنچنان به شرایط بدشان عادت میکنند که دیگر حتی ترکِ این عادت، موجبِ مرضشان میشود!

در مقابل این دسته از افراد، گروه دیگری قرار میگیرند که به امید و تلاش زنده هستند.

کسانی مثل اندی، که در تلخ ترین شرایط و اجباری ترین حالت، برای رسیدن به رستگاری, چیزی که حق خودشان میدانند، لحظه ای دست از تلاش و تفکر نمیکشند.

حتی به قیمت سپری شدن ۲۰ سال از عمرشان، برای به آغوش کشیدن آزادی و رهایی از ناحقی ها، لحظه ای مکث نمیکنند.

در طول زندگی همیشه افرادی با اهداف کوچک و زود گذر در مقابل افرادی با اهداف دراز مدت و همیشگی روبرو هستند.تحلیل فیلم رستگاری در شاوشنگ

سخن آخر:

-هدف های بزرگ از ایده های کوچک اما بامعنا تشکیل می شوند.

-هیچ کسی را از هدف های بزرگ زندگیمان باخبر نکنیم چرا که احتمال رسیدن به آن هدف ممکن است کمتر شود

– تکرار مداوم یکنواختی باعث کسالت می شود.

بنابراین هر زمان که ترسهای خود را پشت سر بگذارید بیشتر به شخصی که می خواهید تبدیل خواهید شد و در این صورت زندگی به شما فرصت های بیشتری می دهد که بتوانید با ترسهای خود روبرو شوید ورشد کنید.

شاید دیر و شاید سخت، ولی آزادی و خوشبختی، در انتظار ماست.

تحلیل بهترین فیلم های روانشناسی سینما را اینجا بخوانید:

تحلیل فیلم shutter island
تحلیل فیلم her

تحلیل فیلم gone girl

تحلیل فیلم قوی سیاه (black swan)

تحلیل فیلم لئون

تحلیل فیلم red sparrow

تحلیل فیلم green book

تحلیل داستان ازدواج (marriage story)

تحلیل فیلم جوکر (joker)
تحلیل فیلم seven
تحلیل فیلم زندانی ها (prisoners)

تحلیل فیلم لاک قرمز

تحلیل فیلم زیر سقف دودی

تحلیل فیلم کفشهایم کو

تحلیل فیلم اسرافیل

تحلیل فیلم زندگی خصوصی

تحلیل فیلم آینه های روبرو

تحلیل فیلم برادرم خسرو

همراه ما باشید:

آدرس اینستاگرام دکتر الهام مبلیان

آدرس کانال تلگرام باهم

آدرس اینستاگرام رادیو باهم

روانشناسی سرگرمی وبلاگ شخصی حورا دهدشتی

روانشناسی آسان وبلاگ شخصی مریم امینی تهرانی

پایگاه سلامت روان وبلاگ شخصی فرزین فقیه

معجزه ی روانشناسی وبلاگ شخصی صبا فدایی

تحلیل گران:

حورا دهدشتی

نوشین آقاخانی 

فاطمه مجیری

مریم امینی تهرانی 

فرزین فقیه 

صبا فدایی

مرکز مشاوره آنلاین دکتر الهام مبلیان

دانشجوی کارشناسی روانشناسی

دیدگاهتان را بنویسید

error: هشدار: محتوا محافظت می شود !!